Τρίτη, 28 Ιουνίου 2011

Ο Τριγωνοψαρούλης

Υπόθεση
Ο Τριγωνοψαρούλης είναι ένα ψάρι με τριγωνικό σχήμα, τόσο που δε μοιάζει με κανένα άλλο. Και το μυαλό του όμως είναι τριγωνικό: διαβάζει και γράφει μόνο ό,τι έχει σχέση με τρίγωνα, κι έτσι δεν τα καταφέρνει καθόλου καλά στα μαθήματα. Αποτέλεσμα; όλο το σχολείο στο βυθό τον κοροϊδεύει και εκείνος νιώθει αδικημένος και απομονωμένος. Όταν όμως έρχεται η κρίσιμη στιγμή, αποδεικνύει ότι όχι απλώς αξίζει την αναγνώριση των συμμαθητών του, αλλά και κάτι παραπάνω!

Χαρακτηριστικά 
Εκδότης: Πατάκης
Συγγραφέας: Βαγγέλης Ηλιόπουλος
Εικονογράφηση: Λήδα Βαρβαρούση
ISBN: 978-960-600-012-6
Έτος 1ης Έκδοσης: 1997
Σελίδες: 67
Τιμή: περίπου 5 ευρώ
Ηλεκτρονική αγορά εδώ
Τάξεις: Α’, Β’, Γ’

Κριτική
Πρόκειται για μια υπέροχη ιστορία, την πρώτη του ήρωα (αντιήρωα κατά τον δημιουργό) που ακούει στο όνομα Τριγωνοψαρούλης, και που όπως θα διαπιστώσουν όσοι τη διαβάσουν, δεν έγινε χωρίς λόγο η αγαπημένη φιγούρα των μαθητών τα τελευταία χρόνια. Τον κεντρικό χαρακτήρα, ο συγγραφέας τον πλάθει όχι μόνο με προτερήματα αλλά και με μειονεκτήματα (κυρίως μαθησιακά), τα οποία ειδικά στην πρώτη αυτή ιστορία, τον ταλαιπωρούν πολύ.

Η γραφή της ιστορίας είναι απλή, κατανοητή και δοσμένη με σαφήνεια, ώστε ακόμα και παιδιά της Α’τάξης να μπορούν με λίγη προσπάθεια να την απολαύσουν. Η γραμματοσειρά είναι μεγάλη για να μην δυσκολεύει τους αναγνώστες, ενώ η εικονογράφηση της Λήδας Βαρβαρούση παρότι ασπρόμαυρη (αυτό αλλάζει από το τρίτο βιβλίο της σειράς), είναι τρισχαριτωμένη και πανταχού παρούσα. Καθόλου τυχαίο το ότι η ίδια συνεχίζει να εικονογραφεί τις ιστορίες του μικρού ήρωα εδώ και 15 χρόνια... (στο τελευταίο ωστόσο βιβλίο της σειράς οι αναγνώστες καλούνται να την αντικαταστήσουν).

Ένα ζήτημα που ίσως απασχολήσει κάποιους από τους πολύ μικρούς αναγνώστες, είναι ότι το βιβλίο δεν χωρίζεται σε κεφάλαια. Αυτό βέβαια δεν είναι απαραίτητο, καθώς το κείμενο δεν είναι μεγάλο, αλλά ίσως η παρουσία κεφαλαίων να βοηθούσε κάποια παιδιά να συνειδητοποιήσουν ευκολότερα τις εξελίξεις και να κατανοήσουν καλύτερα τα όσα συμβαίνουν στην ιστορία.

Το βιβλίο προτείνεται κυρίως σε μαθητές Α’, Β’ και Γ’ τάξης που το λατρεύουν, καθώς ταυτίζονται με τον ήρωα. Επίσης μπορεί να χρησιμοποιηθεί από γονείς και εκπαιδευτικούς που θέλουν τα παιδιά τους να κατανοήσουν την έννοια της διαφορετικότητας με απλό τρόπο.

Πώς να μην αγαπήσουν τα παιδιά ένα γλυκύτατο κίτρινο ψαράκι που από αντικείμενο χλευασμού μετατρέπεται σε αδιαμφισβήτητο σωτήρα της κοινότητάς του; Ας μην ξεχνάμε άλλωστε πως όλοι μας έχουμε ζήσει στιγμές ντροπής στα σχολικά μας χρόνια, στιγμές που θα θέλαμε να ανοίξει η γη να μας καταπιεί. Και ο καθένας μας έχει πέσει στο κρεβάτι προσπαθώντας να ονειρευτεί τέτοιες καταστάσεις να ανατρέπονται και τον εαυτό του να αναδεικνύεται σε ήρωα, που κερδίζει τη συμπάθεια και τον θαυμασμό όλων. Αυτό ακριβώς το όνειρο έρχεται να κάνει πραγματικότητα ο Τριγωνοψαρούλης.

Ο ίδιος ο πρωταγωνιστής μάλιστα, ξεκινάει χαμηλότερα κι από τη βάση, μια και αντιμετωπίζει έντονα μαθησιακά προβλήματα. Στο σημείο αυτό να τονίσουμε πόσο αριστουργηματικά μας αποδίδει ο συγγραφέας αυτό που συμβαίνει στο μυαλό ενός μαθητή με δυσλεξία ή διάσπαση προσοχής: Το ίδιο το παιδί προσπαθεί (αρχικά τουλάχιστον) με όλες του τις δυνάμεις να ανταποκριθεί, αλλά το αποτέλεσμα ποτέ δεν είναι αρκετό για τους γύρω του. Το ψαράκι της ιστορίας βέβαια αποδεικνύεται τυχερό μέσα στην ατυχία του, καθώς οι περιστάσεις του επιτρέπουν να δείξει τελικά πόσο σπουδαίο είναι.

Ας μη διαφεύγει ωστόσο από τους επίδοξους μιμητές που θα ζηλέψουν την επιτυχία του, ότι η διαφορετικότητα από μόνη της δεν κάνει τη διαφορά! Η συνταγή της επιτυχίας δίνεται συχνά, αλλά σπανίως ακολουθείται: Όπως και ο Τριγωνοψαρούλης, έτσι κι εκείνοι θα χρειαστεί πρώτα να γνωρίσουν τον εαυτό τους και τις ιδιαίτερες δυνάμεις που τους κάνουν ξεχωριστούς, έπειτα να καταστρώσουν ένα σχέδιο πάνω στο οποίο θα εργαστούν με υπευθυνότητα, και τέλος να έχουν την επιμονή και την τύχη μέχρι να το δουν να πετυχαίνει. 

Για το ψαράκι της ιστορίας μας τουλάχιστον, το αμερικάνικο όνειρο λειτούργησε μια χαρά: από αντιήρωας έγινε σούπερ σταρ και για κάποιους ακόμα και φαινόμενο.  Ω, ναι! Το φαινόμενο Τριγωνοψαρούλης, μετράει μέχρι σήμερα 7 βιβλία (χωρίς να υπολογίζουμε τα βιβλιαράκια με τους μαγνήτες, τα παζλ, κλπ.), αρκετές μεταφράσεις σε ξένες γλώσσες, δικό του cd με τραγούδια, ενώ έγινε θέμα σε σχολικές παραστάσεις και εκπαιδευτικά προγράμματα, μπήκε σε παιχνιδόκουτο (σαν μουσειοσκευή), έγινε παράσταση στο κουκλοθέατρο αλλά και στο ανθρωποθέατρο, οργανώθηκαν γύρω από το θέμα του ημερίδες και ποιος ξέρει μέχρι πού ακόμα θα φτάσει η χάρη του. Ας ελπίσουμε να μη χάσει ποτέ την αυθεντικότητά του και να μείνει κοντά στις καρδιές των παιδιών, εκεί απ’ όπου με το βιβλίο αυτό, ξεκίνησε το μεγάλο του ταξίδι.

Αξίες - Θέματα
Διαφορετικότητα, Εκπαίδευση, Υπευθυνότητα, Ηγεσία.

Απόσπασμα 
Γρήγορα όμως οι μέρες πέρασαν κι άρχισαν τα μαθήματα. Τα ψαράκια έπρεπε να μάθουν να σχεδιάζουν στο βυθό. Αν και στην αρχή όλα δυσκολεύτηκαν, σιγά σιγά το σχέδιο τους φάνηκε παιχνίδι. Μόνο ο Τριγωνοψαρούλης δυσκολευόταν ακόμα. Ό,τι κι αν ήθελε να σχεδιάσει του έβγαινε σαν τριγωνάκι! Κύκλο ήθελε, τριγωνάκι σχεδίαζε. Τετράγωνο ήθελε, τριγωνάκι του έβγαινε πάλι! του φαινόταν ακατόρθωτο να σχεδιάσει οτιδήποτε άλλο!

Τα άλλα ψαράκια, που μάθαιναν γρήγορα, τον κορόιδευαν:

- Τριγωνοψαρούλη, είσαι ο τελευταίος μαθητής! Μόνο τριγωνάκια ξέρεις να σχεδιάζεις, του έλεγαν.
- Είσαι τεμπέλης! Φώναζαν τα καλαμαράκια και τον χτυπούσαν με τα πλοκάμια τους.
- Δεν προσπαθείς, είσαι αφηρημένος και απρόσεκτος, του έλεγε η κυρά – Σουπιά.

Κι όμως προσπαθούσε, και μάλιστα πολύ! Και πρόσεχε και ήθελε να σχεδιάσει σωστά, αλλά… δεν μπορούσε!

Ήταν τόσο δυστυχισμένος! Η κυρά – Σουπιά πήγαινε κοντά του και του έδειχνε τι έπρεπε να κάνει. Όμως, και πάλι ο Τριγωνοψαρούλης δεν τα κατάφερνε, κι εκείνη εκνευριζόταν και του έβαζε τις φωνές:

- Μα πότε θα μάθεις επιτέλους;

Όταν έφτασαν στο μάθημα που θα μάθαιναν να σχεδιάζουν τρίγωνα, περίμενε ν’ ακούσει επιτέλους κι αυτός ένα «μπράβο!», κάτι που ως τώρα δεν είχε ακούσει ποτέ κι από κανέναν. Όμως, ούτε η δασκάλα ούτε τα άλλα ψαράκια του το είπαν. Αντίθετα, πάλι τον κορόιδευαν:

- Αυτό έλειπε να μην κάνεις σωστά τα τρίγωνα! Τι Τριγωνοψαρούλης θα ήσουν; του φώναζαν στο διάλειμμα.

Στο διάβασμα τα πράγματα δεν πήγαιναν καλύτερα. Όταν στους βράχους υπήρχαν σύμβολα με τριγωνάκια, ο Τριγωνοψαρούλης τα διάβαζε αμέσως. Όταν υπήρχαν κι άλλα σχέδια, αργούσε πάρα πολύ και τα ψαράκια που βαριόντουσαν, έκαναν φασαρία. Ακόμα κι αν ήξερε να διαβάσει, τα έχανε κι έκανε λάθος. Η κυρά – Σουπιά θύμωνε, και πάλι τον κατσάδιαζε.

Ούτε και στο διάλειμμα τα άλλα ψαράκια του συμπεριφέρονταν καλύτερα. Δεν τον έκαναν παρέα, μια και ήθελαν να παίζουν πάντα με τους καλύτερους μαθητές, όπως το λυθρίνι, το σαφρίδι και το λαβράκι. Το σχολείο γι’ αυτόν ήταν ένα μαρτύριο. Καθόταν λοιπόν μόνος του στη γωνία ενός βράχου κι έτρωγε το πλαγκτό το, σχεδίαζε τα τριγωνάκια του και καμιά φορά σιγοτραγουδούσε μελαγχολικά:

Δεν είμαι χαζούλης,
δεν είμαι κουτός.
Ο Τριγωνοψαρούλης,
ο διαφορετικός.

Προβληματισμοί για Συζήτηση  
Στοχοθεσία - Συνεργασία
Ο Τριγωνοψαρούλης καταφέρνει να σώσει τον βυθό από μια τρομερή απειλή. Πριν το κατορθώσει αυτό, ωστόσο, κλείνεται για μέρες στο σπίτι του και καταστρώνει ένα σχέδιο. Εσείς κάνετε σχέδια για το μέλλον; Πώς φαντάζεστε τον εαυτό σας σε 10 χρόνια από τώρα; Μπορείτε να σκεφτείτε ποια βήματα πρέπει να ακολουθήσετε και ποια εφόδια θα σας χρειαστούν για να καταφέρετε αυτό που ονειρεύεστε; Μην ξεχνάτε ότι για μεγάλους στόχους που δεν μπορούμε να επιτύχουμε μόνοι μας, η βοήθεια των φίλων και των συγγενών μας είναι πολύτιμη.

Share/Bookmark

1 σχόλιο:

filmaki είπε...

συμφωνώ τόσο πολύ με την κριτική...
αγαπημένο βιβλίο !!!

Δημοσίευση σχολίου

διαβάσαμε και σχολιάζουμε...σχολιάζουμε...σχολιάζουμε...